اطلاعات عمومی و حرفه ای قوانین جمهوری اسلامی ایران

بخشنامه نحوه اجراي تبصره هاي يك و شش جدول استهلاك

0

 

بخشنامه نحوه اجراي تبصره هاي يك و شش جدول استهلاك موضوع ماده 151قانون ماليات هاي مستقيم

نظر به اينكه بعضي از مأموران تشخيص ماليات و همچنين عده اي از حسابداران در اجراي مفاد تبصره هاي يك و شش جدول استهلاك مصوب هيأت وزيران موضوع ماده 151 قانون ماليات هاي مستقيم مصوب 3/12/66 دچار ترديد شده و برداشت هاي متفاوتي داشته و به دفعات چگونگي محاسبه استهلاك را بر اساس جدول جديد مورد سؤال و پرسش قرار داده اند ، عليهذا به منظور رفع ابهام و روشن شدن موضوع با ذكر چند مثال كه صحت آنها از لحاظ مطابقت با مقررات موضوعه به تأييد هيأت عمومي شوراي عالي مالياتي هم رسيده است، نحوه اجراي تبصره هاي ياد شده را ذيلا خاطر نشان مي سازد:
نحوه اجراي تبصره يك :
مثال يك – براي انواع ماشين هاي تراش فلزات طبق جدول استهلاك قبلي (موضوع ماده 127 قانون مالیات هاي مستقيم اسفند 1345) مدت استهلاك 8 سال تعيين شده است چنانچه تاريخ بهره برداري نيمه اول سال 63 و قيمت تمام شده آن 16.000.000 ريال فرض شود ذخيره استهلاك 5 سال قبل از تاريخ اجراي قانون جديد مالیات ها(1/1/68) مبلغ ده ميليون 10.000.000 ريال خواهد بود و سه سال از مدت استهلاك باقي مي ماند كه مانده مستهلك نشده دارائي در اول سال اجراي قانون جديد (1/1/68) به شرح زير محاسبه مي شود :
قيمت تمام شده                                                     16.000.000
كسر مي شود: ذخيره استهلاك 5 ساله                         10.000.000
مانده مستهلك نشده دارائي                                     6.000.000
بر اساس مقررات جدول استهلاك جديد مدت استهلاك براي دارائي ياد شده 10 سال تعيين شده است (بند 5 از گروه صنايع فلزي ) طبق تبصره يك جدول استهلاك جديد، زمان كل استهلاك از تاريخ بهره برداري 10 سال است چون 5 سال ذخيره استهلاك قبلا منظور شده استهلاك از اول سال 68 بايستي نسبت به مانده دارائي و مانده مدت يعني 5 سال براي هر يك از سال هاي مانده و به شرح زير محاسبه شود :
هزينه استهلاك سال 68       12.000.000=5/6.000.000
مثال دو – براي ماشين آلات توليد باندهاي طبي و پنبه هيدروفيل و وسائل ضد عفوني در رديف 4 از گروه 11 جدول جديد نرخ استهلاك به طريق مستقيم 8 سال تعيين شده در حالي كه براي همين ماشين آلات در رديف 7 فصل 9 جدول استهلاك قديم 10 سال تعيين شده چنانچه دارائي ياد شده طبق جدول قديم 9 سال مستهلك شده باشد چون 8 سال مندرج در جدول جديد از 10 سال جدول قديم كمتر است بنابراين چون طبق تبصره يك جدول جديد رقم (17=8+9) از يك و نيم برابر 8 سال يعني 12 سال تجاوز مي نمايد لذا حد نصاب 12 سال ملاك محاسبه استهلاك خواهد بود و لذا مانده دارائي ياد شده بايد از اول سال 68 به مدت (3=9-12) سه سال مستهلك شود كه محاسبه استهلاك دارائي به شرح زير مي باشد :
قيمت تمام شده دارائي                       16.000.000ريال
ذخيره استهلاك براي 9 سال               14.400.000 ريال
مانده دارائي در اول سال 68               1.600.000
ذخيره استهلاك براي هر يك از سال هاي اول اجراي قانون جديد مالیات ها و دو سال بعد معادل 533.333=3/1.600.000ريال خواهد بود .
مثال سه- طبق رديف 6 فصل 7 جدول سابق براي ماشين آلات بسته بندي در صنايع نساجي نرخ مستقيم استهلاك 12 سال تعيين شده و در جدول جديد ( رديف 7 گروه 9) 8 سال پيش بيني شده چنانچه قيمت تمام شده ماشين36.000.000 ريال و از تاريخ بهره برداري ماشين تا اجراي قانون جديد مالیات ها (1/1/68) 9 سال گذشته باشد مانده مستهلك نشده ماشين مبلغ 9.000.000 ريال خواهد بود اكنون چون مدت استهلاك در جدول جديد كمتر از مدت استهلاك در جدول سابق است و جمع سنوات استهلاك تا تاريخ اجراي قانون جديد(9سال) با سنوات مذكور در جدول جديد (8سال) كه 17 سال است از 5/1 برابر 8 سال مندرج در جدول جديد (12 سال) بيشتر است لذا نصاب 5/1 برابر يعني 12 سال ملاك محاسبه استهلاك خواهد بود بنابراين ماشين ياد شده از تاريخ بهره برداري به موجب جدول استهلاك جديد بايد 12ساله مستهلك گردد يعني از تاريخ اجراي قانون مالیات هاي مستقيم جديد نسبت به مانده مستهلك نشده تا سه سال و ميزان استهلاك سال اول به صورت زير محاسبه مي شود :
ذخيره استهلاك سال اول اجراي قانون جديد                               3.000.000=3/9.000.000

چنانچه دارائي ياد شده تا تاريخ اجراي قانون جديد 2 سال مورد بهره برداري قرار گرفته باشد در اين صورت چون 10=2+8 ( جمع سنوات مستهلك شده و مدت استهلاك در جدول جديد) از 5/1 برابر مدت استهلاك در جدول (8 سال و 4 سال جمعا 12 سال) تجاوز نمي نمايد لذا مانده مستهلك نشده در اول اجراي قانون مالیات هاي جديد (1/1/68) كه مبلغ 30.000.000 ريال است بايد6=(2-8)سال مستهلك شود بنابراين استهلاك دارائي مزبور در سال 68 حاصل كسر 30.000.000تقسیم بر 6 = 2-8 خواهد بود .
همچنين چنانچه مدت مستهلك شده دارائي تا اول سال 1368 شش سال باشد چون حاصل (8+6)يعني 14 بيشتر از 5/1 برابر نصاب يعني 12 مي شود عليهذا حد نصاب ملاك خواهد بود، يعني دارائي مزبور از اول بهره برداري به موجب جدول استهلاك جديد بايد 12 ساله مستهلك شود در اين صورت چون 6 سال قبلا مستهلك شده مانده مستهلك نشده بايد 6 ساله مستهلك گردد كه در اين صورت استهلاك سال 1368 برابر است با 6/18.000.000خواهد بود .
بديهي است چنانچه دارائي قابل استهلاك در سال هاي بعد به دلائلي از جمله تغييرات يا تعمير اساسي تغييراتي از نظر ارزش دارائي پيدا نشود ميزان استهلاك با سال اول برابر و هر سال معادل 3.000.000 ريال خواهد بود در صورت انجام تعميرات اساسي طبعا مطابق تبصره 12 جدول خواهد شد.
در اجراي تبصره 1 جدول استهلاكات جديد هرگاه سنوات قابل استهلاك مالي از تاريخ بهره برداري تا زمان اجراي اين جدول بيشتر از 5/1 برابر سنوات مندرج در اين جدول باشد در اين صورت مانده استهلاك نشده اين قبيل دارائي ها در اولين سال مالياتي مشمول قانون مالیات هاي مستقيم مصوب اسفند ماه 1366 كلا قابل استهلاك خواهد بود . مثلا در جدول سابق مدت استهلاك مالي 8 سال بوده و در جدول جديد 4 سال است هر گاه 7 سال از تاريخ بهره برداري آن گذشته باشد چون 7 بيشتر از 5/1 برابر سنوات مندرج در جدول استهلاكات جديد يعني 6=5/1*4 مي باشد مانده استهلاك نشده اين مال در سال اول اجراي قانون مذكور كلا به حساب استهلاك منظور خواهد شد .

در مواردي كه استهلاك در گذشته بر اساس نرخ نزولي بوده و در جدول حاضر به ترتيب سالانه مقرر گرديده است ، با عنايت به اينكه در استهلاك با نرخ نزولي مدت آن به هر حال بيشتر از مدت استهلاك به ترتيب سالانه است ، توجه مسئولين را در اينگونه موارد به مثال هاي زيرين جلب مي نمايد :
مثال چهار – طبق رديف 2 فصل 5 جدول استهلاكات سابق براي ريل- واگن- لوكوموتيو و لوله هاي آهن مورد استفاده در صنايع معدن نرخ 35% نزولي تعيين شده است و در جدول جديد برابر رديف 2 گروه 7 مدت استهلاك 5 سال تعيين گرديده است حال با در نظر گرفتن مفاد تبصره 1جدول استهلاكات موضوع قانون مالیات هاي مستقيم مصوب 3/12/66 چنانچه فرض شود ماشين آلاتي از اين قبيل در نيمه اول سال 1365 مورد بهره برداري قرار گرفته باشد چون جمع سنوات قابل استهلاك از تاريخ بهره برداري تا زمان اجراي جدول جديد با سنواتي كه در جدول جديد براي استهلاك آن مقرر شده يعني 3+5 از 5/1 برابر سنوات مذكور در جدول جديد يعني 5/7=5/1*5 سال بيشتر است بنابراين مانده استهلاك نشده دارائي در 3-5/7 سال استهلاك خواهد شد.
چنانچه در مثال فوق تاريخ بهره برداري را نيمه اول سال 1366 فرض كنيم با توجه به اينكه جمع سنوات قابل استهلاك طبق جدول سابق با سنوات استهلاك تعيين شده در جدول جديد يعني 2+5 از 5/1 برابر سنوات مندرج در جدول جديد يعني 5/7=5/1*5 كمتر است پس مانده استهلاك نشده ماشين آلات فوق در2-5 سال استهلاك خواهد شد .

وچنانچه ماشين آلات موصوف در نيمه اول سال 1359 مورد بهره برداري قرار گرفته باشد با توجه به اينكه سنوات قابل استهلاك از تاريخ بهره برداري تا زمان اجراي جدول جديد بيشتر از 5/1 برابر سنوات مندرج در جدول يعني 5/7 = 5/1*5 مي باشد مانده استهلاك نشده آن در سال اول اجراي قانون مالیات هاي مستقيم مصوب اسفند ماه 1366 كلا استهلاك خواهد شد .
نحوه اجراي تبصره شش :
مثال یک – چنانچه دارائي قابل استهلاك مثلا ماشين آلات موضوع بند يك از گروه 20 جدول جديد باشد نرخ استهلاك بر اساس مدت 10 سال تعيين شده اگر قيمت تمام شده دارائي 100.000.000ريال فرض شود استهلاك هر سال قاعدتا معادل 10% و به ميزان 10.000.000ريال خواهد بود ، چنانچه از اول سال سوم بهره برداري به دلائلي ماشين به مدت 9 ماه مورد استفاده واقع نگردد با در نظر گرفتن تبصره 6 جدول استهلاك ، محاسبه استهلاك دارائي ياد شده به شرح زير خواهد بود .
استهلاك سال اول                             10.000.000
استهلاك سال دوم                             10.000.000
محاسبه استهلاك سال سوم :
«ميزان استهلاك سه ماه براي مدتي كه مورد استفاده قرار گرفته»
2.500.000=12/(3*10.000.000)

ميزان استهلاك 9 ماه مذكور

(100 * 12 )/2.250.000 = 3 * 9 * 10.000.000
ميزان استهلاك سال سوم

4.750.000=2.500.000+2.250.000
مدت قابل افزايش به 7 سال باقيمانده مدت عمر ماشين

مقدار قابل استهلاك در 7 سال و 3/6 ماه باقي مانده
ماه 3/ 6 = 70% * 9

75.250.000= (4.750.000+ 10.000.000 *2 )- 100.000.000

با عنايت به اينكه براي استهلاك در مدت 9 ماه مذكور30% نرخ مقرر اعمال شده و از سوي ديگر 70% همان مدت به باقي مانده مدت اضافه گرديده بالنتيجه در مقدار استهلاك سالانه (10000000ريال) در باقي مانده مدت تغييري حاصل نخواهد شد يعني ميزان استهلاك هر يك از سنوات چهارم تا دهم نيز 10000000ريال و مجموع استهلاك 10 سال:
94.750.000=4.750.000+10.000.000*9

خواهد بود و باقي مانده ارزش دفتري ماشين آلات كه عبارت از 5.250.000 ريال است در سال يازدهم با سپري شدن 3/6 ماه از آن سال مستهلك خواهد گرديد .
مثال دو – اگر دارائي قابل استهلاك را موضوع بند 2 از گروه يك جدول استهلاك وقيمت تمام شده اي به مبلغ 10.000.000 ريال فرض كنيم نرخ نزولي استهلاك 10% است استهلاك سال اول و دوم به ترتيب 1.000.000ريال و 900.000 ريال خواهد بود چنانچه در سال سوم دارائي مزبور مورد استفاده واقع نشده باشد نرخ استهلاك معادل 30% از نرخ جدول است . يعني 3% كه هزينه استهلاك سال سوم از مأ‌خذ مانده مستهلك نشده به مبلغ 8.100.000 ريال به شرح زير محاسبه مي شود .
243.000=3%*8.100.000
همچنين استهلاك سال چهارم در صورت بهره برداري در اين سال نسبت به مانده مستهلك نشده به مبلغ 7857000 ريال با نرخ 10% جدول به شرح زيرتعيين مي گردد:

8.100.000
كسر مي شود استهلاك سال سوم                                           243.000
مانده مستهلك نشده در اول سال چهارم                                 7.857.000
استهلاك سال چهارم بر اساس نرخ 10% مبلغ 785.700ريال خواهد بود .

احمد حسيني – معاون درآمدهاي مالياتي

برای خرید و دانلود تمام متن قوانین مالیاتی در یک فایل قابل ویرایش بر روی لینک زیر کلیک کنید :

5,000 ریال – خرید
You might also like

Leave A Reply

Your email address will not be published.

کد امنیتی *